XƏBƏR LENTİ

Şərhlər

Xəbər lenti

Bu "kosmik maddə"nin bir çay qaşığı bütün insanlığın çəkisindən ağırdır
Dünya12:06 11.06.2026

Bu "kosmik maddə"nin bir çay qaşığı bütün insanlığın çəkisindən ağırdır

Neytron ulduzundan çıxan bir çay qaşığı maddə təxminən iki milyard ton ağırlığındadır ki, bu da bütün bəşəriyyətin ümumi çəkisindən üç-dörd dəfə çoxdur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Space Daily"qəzeti yazıb.
Neytron ulduzu - böyük kütləli ulduzun partlayışından sonra qalan çox sıx kosmik obyektdir. Astrofiziklərin məlumatına görə, Günəşdən 7–20 dəfə böyük ulduz yanacağını tükətdikdə, onun nüvəsi öz cazibə qüvvəsi altında sıxılaraq cəmi təxminən 20 kilometr diametrli bir kürəyə çevrilir.
Bu qədər kiçik ölçüyə baxmayaraq, onun içində Günəşdən təxminən iki dəfə böyük kütlə toplanır.
Müqayisə üçün, Yer üzündə yaşayan təxminən 8 milyard insanın orta çəkisi nəzərə alındıqda ümumi kütlə təxminən 0,5 milyard ton təşkil edir. Neytron ulduz maddəsinin bir çay qaşığı isə bunu dəfələrlə üstələyir.
NASA-nın NICER missiyasının baş tədqiqatçısı Keyt Qendronun sözlərinə görə, bu sıxlığı təsəvvür etmək üçün Everest dağını bir şəkər kubunun içinə sıxışdırmaq kifayətdir.
Normal maddədə atomların böyük hissəsi boşluqdan ibarətdir. Lakin neytron ulduzlarında həddindən artıq güclü cazibə qüvvəsi bu boşluğu aradan qaldırır və elektronlar protonlarla birləşərək yalnız neytronlardan ibarət son dərəcə sıx bir struktur yaradır.
Alimlər bildirirlər ki, belə maddəni Yerə gətirmək nəzəri olaraq belə mümkün deyil. Çünki güclü cazibə olmadan bu material dərhal parçalanar və çox böyük enerji buraxar.
İlk neytron ulduzu 1967-ci ildə Kembric Universitetinin aspirantı Jocelyn Bell Burnell tərəfindən təsadüfən kəşf edilib.
Bu günə qədər minlərlə belə obyekt aşkar edilib. 2017-ci ildə iki neytron ulduzunun toqquşması nəticəsində yaranan hadisə qısa müddətdə Yerdəki bütün ağır elementlərdən daha çox materialın yaranmasına səbəb olub.
Aydın